#Zdrowie
08 July 2021

Choroba zwyrodnieniowa stawów

Choroba zwyrodnieniowa stawów stanowi najczęstszą przyczynę dolegliwości stawowych. W wyniku procesu chorobowego dochodzi do uszkodzenia lub degradacji struktur stawowych, a nawet upośledzenia funkcji zajętego chorobowo stawu. Schorzeniem może zostać dotknięty każdy staw, jednak najczęściej choroba atakuje: staw kolanowy, staw biodrowy, kręgosłup oraz stawy rąk i stóp. Częstotliwość zmian wzrasta wraz z wiekiem, ale występowanie choroby zwyrodnieniowej stawów jest zależne od wielu czynników (zarówno mechanicznych, jak i biologicznych) i często dotyka również ludzi młodych.

Postać pierwotna i wtórna

W chorobie zwyrodnieniowej stawów wyróżniamy:

  • postać pierwotną (idiopatyczną) – przyczyna nieznana, choroba rozwija się w obrębie dotychczas nienaruszonych stawów,
  • postać wtórna – w przypadku występowania czynników powodujących uszkodzenie stawu, takich jak na przykład: urazy (przewlekłe i ostre), wady wrodzone i choroby rozwojowe, choroby metaboliczne i endokrynologiczne, występowanie innych chorób kości i stawów.

Jak zbudowany jest staw?

Poszczególne stawy mają różne funkcje, dlatego też w zależności od ich umiejscowienia i przeznaczenia różnią się dokładną budową. Możemy jednak wskazać trzy typowe dla każdego stawu elementy:

  • powierzchnie stawowe – powierzchnie mogą mieć różny kształt, najczęściej jednak dzielimy je na główkę, czyli wypukłą część i panewkę stawową, czyli część wklęsłą,
  • torebka stawowa – osłona stawu, która ma za zadanie łączyć ze sobą powierzchnie stawowe,
  • jama stawowa – niewielka przestrzeń między powierzchniami stawowymi, wypełniona mazią stawową, która zmniejsza tarcie i zapewnia swobodne poruszanie.

Elementami stawu mogą być także: więzadła stawowe, obrąbek stawowy, kaletki maziowe, trzeszczki, łąkotki, kosmki maziowe, fałdy maziowe.

W chorobie zwyrodnieniowej stawów chodzi do uszkodzenia wszystkich elementów stawu.

Czynniki wpływające na ryzyko choroby zwyrodnieniowej stawów

  • nadwaga i otyłość,
  • wiek 40+,
  • wyczynowe uprawianie sportu,
  • czynniki zawodowe – praca fizyczna i nadmierne obciążenie stawów,
  • wady postawy,
  • brak aktywności fizycznej i osłabienie mięśni,
  • przebyte urazy,
  • nieprawidłowy zrost kości po złamaniu,
  • inne choroby stawów,
  • choroby metaboliczne i endokrynologiczne.

Objawy choroby zwyrodnieniowej stawów

  • ból – stopień nasilenia dolegliwości bólowych zależy od stadium choroby. Początkowo ból może być niewielki i występować jedynie podczas ruchu, a ustępować podczas spoczynku. Mogą też występować tzw. bóle startowe, czyli dolegliwości pojawiające się na początku wykonywanej czynności, występujące po czasowym bezruchu. W zaawansowanym stadium choroby zwyrodnieniowej stawów bóle mogą towarzyszyć Pacjentowi niezależnie od okoliczności (w ruchu, w spoczynku, w nocy) i znacznie przybrać na sile.
  • ograniczenie ruchomości w stawie – zajęte chorobowo stawy charakteryzują się zmniejszeniem zakresu ruchów i znacznym pogorszeniem funkcjonowania. Chorobowe zmiany w strukturze stawu prowadzą również do zaniku mięśni w jego okolicy.
  • krótkotrwała sztywność – najczęściej sztywność stawów występuje  po okresach bezruchu i spoczynku w ciągu dnia, a także po obudzeniu się i trwa krócej niż 30 minut,
  • trzeszczenia – w szczególności odczuwane w ruchu, do trzeszczenia dochodzi w wyniku degradacji stawu i tarcia o siebie powierzchni stawowych, któremu w zdrowym stawie zapobiega maź stawowa,
  • wysięk w stawie,
  • niestabilność stawu,
  • zniekształcenie stawu

Rozpoznanie i leczenie

Rozpoznanie choroby zwyrodnieniowej stawów zawsze poparte jest dokładnym wywiadem medycznym i badaniem przedmiotowym, podczas którego specjalista ocenia: wygląd stawu, dokładną lokalizację bólu, występowanie wysięku, na ile utrudniony jest zakres ruchomości w stawie, trzeszczenia w stawie, siłę mięśniową, stabilność więzadeł, czy prawidłowość postawy Pacjenta. 

Leczenie choroby zwyrodnieniowej stawów możemy podzielić na niefarmakologiczne i farmakologiczne. Postępowanie niefarmakologiczne jest niezbędnym sposobem leczenia i podstawą skutecznej terapii. Najważniejszym celem leczenia jest zmniejszenie dolegliwości odczuwanych przez Pacjenta oraz przywrócenie sprawności w jak największym stopniu.

Leczenie choroby zwyrodnieniowej stawów jest indywidualnie dopasowane do Pacjenta i przyczyn, z powodu których występuje schorzenie. Może ono obejmować:

  • dietoterapię –  w chorobie zwyrodnieniowej stawów niezwykle ważne jest utrzymanie prawidłowej masy ciała. U Pacjentów z nadwagą występuje ryzyko wystąpienia znacznie cięższego przebiegu choroby,
  • rehabilitację – odpowiednio dobrana aktywność fizyczna i rehabilitacja pomogą przywrócić sprawność w stawie, zmniejszyć dolegliwości i utrzymać prawidłową siłę mięśniową,
  • odciążenie stawu – do tego celu używa się pomocy, takich jak: stabilizatory, ortezy, wkładki ortopedyczne, kule, laski chodziki,
  • podawanie leków zmniejszających ból,
  • podawanie glikokortykosteroidów,
  • dostawowe podanie kwasu hialuronowego, czyli naturalnie występującego w ludzkim organizmie głównego elementu płynu stawowego, który odpowiada za kontrolowanie prawidłowej siły tarcia między elementami chrząstki stawowej,
  • terapia osoczem bogatopłytkowym, czyli autologicznym materiałem pobranym z obwodowej krwi Pacjenta, bogatym w czynniki wzrostu stymulujące komórki do regeneracji.
28 July 2021#Zdrowa dieta

Borówka amerykańska, czyli inaczej borówka wysoka, to owoc znany głównie ze swojego słodkiego smaku. Warto jednak sięgać po nią jak najczęściej, ponieważ jedzenie borówki amerykańskiej niesie za sobą wiele korzyści zdrowotnych. Borówki w sklepach możemy dostać przeważnie przez cały rok – jednak są to owoce sprowadzane z innych krajów, np. Hiszpanii, a lato (sezon mniej […]

19 July 2021#Badania krwi

Regularne badania krwi to szybki i prosty sposób na to, by skontrolować swój ogólny stan zdrowia. Warto pamiętać o nich nawet mimo dobrego samopoczucia, to właśnie dzięki nim wiele chorób wykrywanych jest we wczesnym stadium, co znacznie ułatwia proces leczenia i często pozwala na uniknięcie leczenia inwazyjnego, na przykład operacji. Pacjenci często przyznają się, że […]

08 July 2021#Zdrowie

Choroba zwyrodnieniowa stawów stanowi najczęstszą przyczynę dolegliwości stawowych. W wyniku procesu chorobowego dochodzi do uszkodzenia lub degradacji struktur stawowych, a nawet upośledzenia funkcji zajętego chorobowo stawu. Schorzeniem może zostać dotknięty każdy staw, jednak najczęściej choroba atakuje: staw kolanowy, staw biodrowy, kręgosłup oraz stawy rąk i stóp. Częstotliwość zmian wzrasta wraz z wiekiem, ale występowanie choroby […]

30 June 2021#Zdrowie

Kontuzje sportowe mogą być wynikiem wielu różnych czynników. Uraz może spowodować zarówno długa przerwa w sporcie, jak i brak rozgrzewki, powtarzalność ruchów (co może na przykład obciążać nadmiernie jeden staw), niedostosowanie aktywności do swoich aktualnych możliwości, czy niepoprawna technika wykonywania ćwiczeń. Kontuzje możemy podzielić na dwa rodzaje: Urazy ostre, czyli takie które występują nagle. Przy […]

Cookies

Nasza strona wykorzystuje pliki cookies. Dalsze korzystanie z niej oznacza ich akceptację.

Nowy numer telefonu

Wszystkie nasze Centra Medyczne korzystają z nowego, wspólnego numeru telefonu: 22 100 45 20.